"ეს ბავშვები ყველაზე ნამდვილები და მეგობრულები იყვნენ" - გზაპრესი

"ეს ბავშვები ყველაზე ნამდვილები და მეგობრულები იყვნენ"

4 წლის წინ თამთა ქუსრაშვილმა და ნიკა ჯავაშვილმა წნორში შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირთა მშობელთა კავშირი დააფუძნეს. ამბობენ, რომ ბავშვებთან ურთიერთობამ მთლიანად შეცვალა მათი ცხოვრება, რომ ისინი საოცრად თბილები და გულისხმიერები არიან და უპირობოდ შეუძლიათ სიყვარული... მაშინ იჯარით აიღეს სახლი, სადაც ეს ბავშვები იკრიბებოდნენ და სხვადასხვა აქტივობაში იყვნენ ჩართულნი. ამ წლების განმავლობაში განხორციელდა არაერთი საინტერესო პროექტი, მშობლებისთვის ჩატარდა ტრენინგები, ბავშვებისთვის - ვორკშოპები. სწავლობდნენ ფოტოხელოვნებას, თიხაზე მუშაობას, თოჯინების დამზადებას. შემდეგ გაჩნდა იდეა, შექმნილიყო ისეთი დღის ცენტრი, სადაც 18 წელს ზემოთ შშმ პირებიც ივლიდნენ. ისინი მშობლებთან ერთად ქმნიან ხელნაკეთ აქსესუარებს, ხის ნაწარმს, მათი გაყიდვიდან შემოსული თანხა კი ხმარდება კამპანიას "სახლი მათი მომავლისთვის".

თამთა ქუსრაშვილი:

- ბავშვობიდან ვოცნებობდი ჟურნალისტობაზე, ვიდექი სარკესთან და ვსაუბრობდი, ინტერვიუს ვიღებდი ოჯახის წევრებისგან, ვწერდი და ჩემთვის ეს ყველაზე კარგი თამაში იყო. 2011 წელს მართლაც ჩავაბარე უნივერსიტეტის ჟურნალისტიკის ფაკულტეტზე, მაგრამ პატარას მოლოდინში და ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო მომიწია თავის დანებებამ. ჩემი აქტიური ცხოვრება, მოძრაობა, მოუსვენრობა ჩაანაცვლა პასიურმა ყოფამ. არ ვიცოდი, რა უნდა მექნა, სულ რაღაცას ვსწავლობდი და ისევ თავიდან ჩავაბარე ეროვნული გამოცდები. მოვხვდი იქ, სადაც ზუსტად ჩემი ადგილი ყოფილა. თურმე შესაძლებელია ბავშვობის ოცნების და მიზნების შეცვლა. 2012 წელს გავხდი სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ინკლუზიური განათლების ფაკულტეტის სტუდენტი. კარგია, როდესაც სწავლობ თეორიას, მაგრამ როდესაც ამის პრაქტიკაში გადატანა შეგიძლია, ეს უკეთესია. მეორე კურსზე ვიყავი, როდესაც ინკლუზიური განათლების სწავლა დავიწყე და პარალელურად, ერთ-ერთ დღის ცენტრში გავდიოდი პრაქტიკას. დღის ცენტრმა, სათემო ორგანიზაციებმა, ძლიერი მშობლებისა და სპეციალისტების გვერდით ყოფნამ ბევრი კარგი ადამიანი გამაცნო. დიდი ცოდნა და გამოცდილება მივიღე. სოციალური ქსელი კარგი საშუალებაა ადამიანების გასაცნობად და სულ ვეძებდი ისეთ ხალხს, ვინც ჩემს სფეროში საქმიანობდა. შემდეგ გავარკვიე, რომ თუ შშმ პირების კუთხით ვინმე მუშაობდა და რამე ცვლილებებს აღწევდა, ეს იყო თვითონ შშმ პირის მშობელი და დავიწყე მათი მოძიება. ასე გავიცანი ლია ტაბატაძე, "დაუნის სინდრომის ასოციაციის" და სოციალური საწარმოს დამფუძნებელი. როდესაც ჩემს საქმიანობაზე ვიწყებ საუბარს, ათვლის წერტილი ყოველთვის მისი გაცნობაა, რადგან მან და მისმა გუნდმა ბევრი რამ მასწავლა. შემდეგ უკვე თავისით ვითარდებოდა მოვლენები. ერთ კარგ აქტივობას მეორე მოჰყვა. მახსოვს, ქალბატონი ლიას დახმარებით როგორ გავაკეთეთ "დაუნის სინდრომის" დღისადმი მიძღვნილი აქცია წნორში. ჩვენ პირველად შევძელით დაგვემსხვრია სტიგმა შშმ პირების შესახებ, რომ მათ არ შეეძლოთ და არ ჰქონდათ გარეთ გამოსვლის უფლება. ძალიან დიდი და რთული გზის გავლამ მოგვიწია, იყო ბევრი იმედგაცრუება, ცრემლი, ემოციები, ბარიერები, ფინანსური თუ ადამიანური რესურსების სიმცირე;… ბევრი სწავლის, გამოცდილების დაგროვების შემდეგ შევუდექით გზას, რომელსაც საკუთარი სივრცის შექმნა ჰქვია და უკვე 2018 წლიდან ოფიციალურად, როგორც ორგანიზაციამ, დავიწყეთ აქტივობები ძლიერ გუნდთან ერთად. მაშინ გადაიკვეთა მჭიდროდ ჩემი და ნიკას გზები, მეგობრობიდან საქმიან ურთიერთობაში. დღემდე ბევრი პრობლემისა და ტკივილის ხარჯზე გვიწევს მუშაობა, დიდი და რთული ბარიერები გვხვდება წინ, თუმცა ვუმკლავდებით.

ყველაფერთან ერთად, ჩვენ კიდევ ერთ მნიშვნელოვან საქმეს შევეჭიდეთ, ზრდასრული შშმ პირების სოციალიზაციას და საზოგადოებაში ჩართულობას. ჩვენი ძალებით, კარდაკარის პრინციპით გავაკეთეთ შშმ პირების საინფორმაციო ბაზა, ვინ არიან, რა უჭირთ და რა გამოწვევები აქვთ. აღმოჩნდა, რომ ზრდასრული შშმ პირები ძირითადად სულ სახლში არიან, მოწყვეტილნი საზოგადოებას და ეს მათ ცხოვრებას გაუსაძლისს ხდის. მათი მშობლებიც, მხარდაჭერის გამო, შვილებთან ერთად არიან სახლში. ჩვენი, როგორც ორგანიზაციის მიზანია, მოხდეს საზოგადოებაში მათი ინტეგრაცია. ამიტომ ვცდილობთ, შეიქმნას სოციალური საწარმო, დღის ცენტრი, სადაც ისინი მშობლებთან ერთად მოვლენ, ისწავლიან, იმუშავებენ, ეყოლებათ მეგობრები და თავს საზოგადოების სრულყოფილ წევრებად ჩათვლიან; ისწავლიან და შემდეგ დასაქმდებიან კიდეც. სწორედ ამ მიზნით დავიწყეთ კამპანია "სახლი მათი მომავლისთვის". ჩვენი მიზანია შევიძინოთ სახლი, სადაც მოხდება ამ ადამიანებისა და ჩვენი ოცნების ასრულება. ეს იქნება სახლი მათი მომავლისა და წინსვლისთვის.

ნიკა ჯავაშვილი:

- 2015 წელს, როდესაც თამთას შევხვდი, მეც დავინტერესდი შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე ბავშვების უფლებებითა და საჭიროებებით, მოზარდებისა და მათი მშობლების კეთილდღეობით. ყველაფრის გაკეთება მიხაროდა. მივხვდი, ეს ბავშვები ყველაზე ნამდვილები და მეგობრულები იყვნენ. მე მივიღე ისინი და მათაც მიმიღეს, ჩემიანები გახდნენ. 2015 წელს, 21 მარტს დაუნის სინდრომის საერთაშორისო დღე რომ აღვნიშნეთ, ეს იყო პირველი წელი, როდესაც თითქმის ყველა შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირი და მათი მშობლები გარეთ გამოვიდნენ, დაამარცხეს სტერეოტიპები. 2018 წელს, როდესაც შევქმენით ორგანიზაცია "სიღნაღის შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა მშობელთა კავშირი", იჯარით ავიღეთ ოფისი და შევძელით მოგვეწყო პატარა სივრცე, სადაც ამ ადამიანებს მოსვლა უხარიათ. ერთადერთი ორგანიზაცია ვართ, რომელმაც იცის სიღნაღის მუნიციპალიტეტში რამდენი შშმ პირია და რა საჭიროება აქვთ მათ. რთული იყო ამ ინფორმაციის შეკრება, რადგან ბევრმა კარიც კი მოგვიხურა და გვითხრა, რომ არ ჰყავდათ შშმ პირი. ყველაზე დიდი პრობლემა იყო 18 წელს ზემოთ მოზრდილების მდგომარეობა. ისინი მუდმივად სახლში არიან, რაც მათ ყოფას გაუსაძლისს ხდის. ჩვენი მიზანი იყო ამ ადამიანებისთვის გაგვეხსნა დღის ცენტრი სოციალურ საწარმოსთან ერთად. ოჯახიდან ორ ადამიანს გამოვიყვანთ, თვითონ შშმ პირს და მის მშობელს, რადგან ისინი მუდმივი მხარდამჭერები არიან თავიანთი შვილების. რაკი იჯარით გვაქვს ეს ფართობი, შესაძლებელია მოგვიხდეს მისი დატოვება და დავრჩეთ ღია ცის ქვეშ. ამიტომ დავიწყეთ სახლის შესაძენად კამპანია და დიდ მადლიერებას გამოვხატავთ იმ ადამიანების მიმართ, ვინც თუნდაც მცირე თანხას გაიღებს ამ კარგი საქმის საკეთებლად.

P.S. საქართველოს ბანკი, ანგარიშის ნომერი GE53BG0000000131367635 მიმღები: ა(აიპ) შშმ პირთა მშობელთა კავშირი.

ნინო ჯავახიშვილი